ТКШ және энергетика заңнамасына түзетулер 2026 жылы Қазақстанда қабылданады
Қазақстанда 2026 жылы ТКШ және энергетика саласындағы заңдарға түзетулер топтамасы әзірленеді. Есептеуіш құралдар мен коммуналдық сектордағы негізгі…
Қысқаша ең бастысы
- Қазақстанда энергетикалық және коммуналдық инфрақұрылымды жаңғырту жөніндегі Ұлттық жоба аясында заңдарға жаңа өзгерістер дайындалып жатыр.
- 2025 жылы 25 нормативтік-құқықтық актіні қамтитын алғашқы пакет қабылданды, ал 2026 жылы есептеуіш құралдарға бағытталған екінші пакет дайындалады.
- Жаңа нормалар табиғи монополиялар, электр энергетикасы, газбен жабдықтау, тұрғын үй қатынастары туралы заңдар мен ӘҚБтК-ге әсер етеді.
Қазақстанда энергетика мен коммуналдық инфрақұрылымды кешенді жаңартуды көздейтін Ұлттық жобаны жүзеге асыру үшін заңнамалық базаны жетілдіру жұмыстары жалғасып келеді. ҚР Ұлттық экономика вице-министрі Асан Дарбаевтың мәліметінше, 2026 жылы заңнамаға өзгерістер енгізудің екінші ауқымды топтамасы ресми түрде дайындалады.
Заңнамалық түзетулердің кезеңдері мен бағыттары
Коммуналдық саланы реформалау мақсатында 2025 жылы жалпы саны 25 нормативтік-құқықтық актіні қамтыған бірінші топтама қабылданған болатын. Бұл құжаттар негізінен Бюджет кодексіне, сондай-ақ сәулет, құрылыс, табиғи монополиялар және жылу-электр энергетикасы саласындағы қолданыстағы нормаларға түзетулер енгізді.
Сонымен қатар инфрақұрылымды реттеу барысында Қазақстан монополистердің заңбұзушылықтары салдарынан ТКШ сатып алу ережелерін өзгертеді деген жаңа талаптармен қатар, нормативтік базаны толық цифрландыру қолға алынуда.
| Өзгерістер пакеті | Қабылдау мерзімі | Қамтылатын негізгі салалар мен нысандар |
|---|---|---|
| Бірінші пакет (25 НҚА) | 2025 жыл | Бюджет кодексі, құрылыс саласы, табиғи монополиялар, жылу және электр энергетикасы заңдары |
| Екінші пакет (әзірленуде) | 2026 жыл | Есептеуіш құралдар балансы, деректер операторына мәлімет беру талабы, ӘҚБтК, газ және тұрғын үй қатынастары |
Екінші топтаманың басты жаңалығы ретінде есептеуіш құралдар
Әзірленіп жатқан екінші заңнамалық түзетулер топтамасы есептеу құралдарының жұмысын тәртіпке келтіруге арналған. Атап айтқанда, құрылғылардың баланстық тиесілігі, пайдаланудың өмірлік циклі, оларға қолжетімділік деңгейі және көрсеткіштерді техникалық операторға міндетті түрде беру тәртібі бекітіледі.
- Коммуналдық ресурстарды есептеуіш құралдарға қойылатын бірыңғай деректер стандарты бекітіледі;
- Техникалық операторға көрсеткіштерді автоматты түрде жіберу міндеті заңдастырылады;
- Табиғи монополиялар, электр энергетикасы, газбен жабдықтау, жылу энергетикасы және тұрғын үй қатынастары туралы заңдар қайта қаралады;
- Белгіленген ережелерді бұзғаны үшін Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске (ӘҚБтК) арнайы жауапкершілік нормалары енгізіледі.
Осы бастамалармен қатар, қазіргі уақытта энергия үнемдеу және баламалы энергетика мәселелерін реттейтін қосымша екі заң жобасы Құрылтай қарауында жатыр.
Заңнамалық түзетулер кімдерге қатысты және олар қашан күшіне енеді
- Түзетулер коммуналдық қызмет жеткізушілерге, табиғи монополия субъектілеріне және тұрғын үй-жайлар мен пәтер иелеріне тікелей әсер етеді.
- Тұтынушылар мен басқарушы компанияларға есептеуіш құралдардың баланстық тиесілігі мен деректерді беру жүйесі бойынша жаңа міндеттер белгіленеді.
- Екінші пакет аясындағы барлық нормативтік өзгерістер мен ӘҚБтК баптары 2026 жыл ішінде тиісті мемлекеттік органдар мен парламентте талқыланып, кезең-кезеңімен қабылданады.
ҚР Ұлттық экономика вице-министрі Асан Дарбаевтың мәлімдемесі, Kazinform
Жиі қойылатын сұрақтар
2026 жылы ТКШ заңнамасына қандай негізгі өзгерістер енгізіледі? +
Негізгі бағыт есептеуіш құралдардың баланстық тиесілігін реттеу, олардың өмірлік циклін бақылау және деректерді техникалық операторға беруге қойылатын бірыңғай талаптарға қатысты болады.
Заңнамалық реформалар қандай құжаттарға түзету енгізеді? +
Табиғи монополиялар, электр энергетикасы, газ және газбен жабдықтау, жылу энергетикасы, тұрғын үй қатынастары туралы заңдарға және Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске өзгерістер енгізіледі.



